Tekenen helpt om te praten



Een vraag van een ouder over haar dochter(8)

'Mijn dochter laat de laatste maanden ander gedrag zien. Ze is stiller, maar wel sneller boos of kattig. Ze blijft steeds meer op haar kamer. Het lukt ons niet om met haar te praten. Dit wil ze niet, het lijkt wel of ze dan dicht klapt'. 'We stellen haar echt vragen, ze kan alles eerlijk vertellen. Het lijkt wel of ze dit niet wil of niet durft.' Wij hebben hier als ouders samen gesprekken over, maar we zijn het niet helemaal eens hoe we dit moeten aanvliegen. Dat zorgt soms voor spanning binnenshuis. We willen haar graag helpen, maar hoe?'

Hoe zou het voor een kind zijn om altijd overal maar over te moeten praten? Hoe bespreek je onduidelijke of gevoelige onderwerpen met je kind? Hoe kan een kind ervaringen in het leven verwerken en een plek geven? Is er tijd en ruimte om gevoel te ervaren en er te laten zijn? Via deze column wil ik graag meer vertellen over andere manieren dan praten om met kinderen te communiceren, namelijk tekenen. Ik wil laten zien dat door het maken van tekeningen onduidelijkheden letterlijk in beeld kunnen worden gebracht gebracht en dit de ingang kan zijn voor een goed gesprek. Ik heb zelf in de praktijk ervaren dat deze manier voor zowel kinderen als volwassenen veel kan opleveren.


In een tijd waar we veel van onze cognitie vragen vond ik het juist interessant om mij te verdiepen in andere mogelijkheden. Praten over je gedachten en gevoelens is iets wat je moet leren. Het is frustrerend als dit in het begin niet lukt. Kinderen beheersen de taal nog niet helemaal, maar ook volwassenen komen soms niet op de juiste woorden. Dit kan soms wat frustratie opleveren. Door die mogelijke frustraties worden lastige situaties eerder uit de weggegaan dan aangegaan. Negatieve gedachten en gevoelens worden genegeerd of een kind kan worden overvraagd omdat hij zich zelfstandig moet aanpassen aan de gewenste norm. Hierdoor is de kans groot dat het ongewenste gedrag in stand blijft gehouden en krijgt juist dat ongewenste gedrag de kans om zich verder door te ontwikkelen. Zou het fijn zijn om deze druk wat te verlagen? Wanneer een kind ongewenst gedrag laat zien, zoals boosheid, onzekerheid, (over)gevoeligheid, zich terugtrekken of brutaliteit wat zou dan een manier zijn om een kind te kunnen begeleiden? Tekenen is mijn antwoord. Ik hoor u al denken: mijn kind kan niet tekenen, mijn kind vindt tekenen niet leuk, mijn kind weet niet wat hij moet tekenen of ik kan zelf niet tekenen, ik weet niet wat ik mijn kind moet laten tekenen. Tekenen is onzin, dat past niet bij ons. Herkent u deze reactie?

Iedereen kan tekenen, echt waar! Om je gedachten en emoties te uiten op papier hoef je geen kunstenaar of professioneel striptekenaar te zijn. Daar gaat het niet over, je mag super slecht zijn in tekenen. De tekening spreekt voor zich. Of het voor het oog mooi is of minder mooi daar gaat het niet over. Daarnaast is het discutabel wat mooi is en wat niet, maar dat is een ander onderwerp. De tekening zegt wel iets over jouw als persoon, heb je het gevoel dat als je iets doet dat het goed moet zijn omdat het er anders niet toe doet? Dit is een verwachting die jij jezelf op legt. Waarom zou je dat doen? Ik neem je graag mee de tekenwereld in. Waarom? Daar vind je antwoorden en ontspanning.

Een tekening kan je zien als een spiegel die jouw gevoelswereld zichtbaar maakt voor de buitenwereld. Als een kind tekent of jij tekent zelf dan is het interessant wat er wordt getekend, hoe dit wordt getekend en waar dit wordt getekend. Hier kan veel informatie uit gehaald worden. Dat is lastig als je over het onderwerp tekenen nog niet veel weet. Daar kan ik je bij helpen. Wat je als ouder zelf al kan doen is je kind laten beginnen met tekenen of schilderen. Als je nadat je kind boos is geweest en weer wat afgekoeld is eens vraagt of hij iets wil tekenen hierover. Tekenen het maar, als je kind dan een tekening heeft gemaakt praat je via de tekening over de situatie. Keur bijvoorbeeld een in jouw ogen gewelddadige tekening niet af, een kind tekent in het moment. Stel vooral geïnteresseerde vragen en probeer je kind te begrijpen. Hetzelfde geldt voor een kind wat bang is om bijvoorbeeld in het donker te zijn. Laat je kind er over tekenen en praat via de tekening met je kind over dit onderwerp. Het kan zijn dat je kind iets tekent en vertelt wat je niet kan plaatsen, omdat het voor jou niet met de situatie te maken heeft. Kinderen kunnen bijvoorbeeld gaan krassen(energetisch tekenen) of allerlei krullen maken in plaats van een 'tekening'. Complimenteer je kind dat het zo zijn best heeft gedaan. Stel ook vragen of over een kraswerk.Spreek uit dat je het fijn vindt om er zo over te praten met je kind. Zo creëer je een prettig moment samen. Vraag hoe je kind het vond om dit zo te doen, vraag hoe je kind het gesprekje naar aanleiding van de tekening vond. Probeer niet te veel gesloten vragen te stellen of vragen zelf in te vullen. Geef het kind de ruimte om zelf een antwoord te geven. Ook als het antwoord niet helemaal naar jou wens is, het is het antwoord van je kind. Je mag altijd geïnteresseerd doorvragen wat je kind dan bedoelt. Maar probeer hier goed aan te voelen hoe veel je vraagt. Waar je naar streeft is namelijk een positieve afsluiting voor jullie samen. Over het algemeen is mijn ervaring dat kinderen, maar ook volwassenen ontspannen door te tekenen. Als je tekent ga je naar je gevoel. Dit gebeurt niet heel bewust, maar het gebeurt. Je bent even niet bezig met allerlei prikkels van buitenaf. Je bent bezig met je eigen belevingswereld. Alsof je in een bubbel zit en daar even mag zijn wie je bent. Je stapt vanzelf weer uit de bubbel als jij vindt dat de tekening klaar is. Als ik kijk naar mezelf heeft tekenen mij ook veel gebracht. Mensen die mij kennen vinden mij gedisciplineerd, doelgericht, nuchter en 'doe maar gewoon' type. De reactie; 'ik kan niet tekenen'zit ook in mijn hoofd. Nee ik ben geen (teken)talent, maar ik heb mogen ervaren dat een doelgericht persoon zoals ik kan ontspannen van tekenen. Het geeft mij een opgelucht gevoel als ik lekker mijn gedachten en gevoelens op papier heb gezet. Ik pas het in al mijn kindcontacten op het werk (maar ook thuis regelmatig) toe. Ik merk dat kinderen het heel leuk vinden om te doen. Zelfs kinderen die tekenen niet leuk vonden in het begin en ja ook jongens en zelfs pubers doen enthousiast mee. In de column schrijf ik over de positieve effecten van tekenen op kinderen, maar bij volwassenen zijn dezelfde effecten te verwachten. Als je er voor open staat pas ik het ook bij ouders toe, maar alleen als je dat wil natuurlijk. Tekenen bij kinderen kan individueel, maar ik zet ook vaak een groepsopdracht in. Heel soms willen kinderen niet tekenen, dan kiezen we een andere methode. Maar mijn ervaring is dat kinderen het bijna altijd proberen en het vervolgens heel fijn vinden om te doen. Lieve ouders ik zou tegen jullie willen zeggen: ga spelen met het tekenen en schilderen. Probeer te communiceren met kinderen middels tekenen als praten lastig gaat. Als je de eerste stap eenmaal gezet hebt om het een kans te geven, dan kom je al heel snel bij het praktische gedeelte, de uitvoering.Het is fijn om dat wat materialen in huis te hebben. Deze materialen hoeven niet veel te kosten. In bepaalde winkels kan je ze tegen een klein prijsje kopen. Welke materialen zijn dan fijn om in huis te hebben?

  • Kleurpotloden

  • Bijenwas of wasco krijt

  • Verf

  • Kwasten

  • Pastelkrijt

Je kunt ook alleen met kleurpotloden beginnen natuurlijk. Nog 1 tip, laat de gum achterwege. Doe je iets fout in de tekening? Het is vast op te lossen zonder een gum te gebruiken.


Ik wens iedereen veel teken plezier! Wil je meer (achtergrond)informatie over het onderwerp tekenen?

Mail mij op info@mix-coaching.com of vul het contactformulier in op de website www.mix-coaching.com. Je kan mij benaderen om informatie in te winnen of verdere tips te vragen hoe je dit thuis kan aanpakken. Ook voor scholen kan dit mogelijk interessant zijn. Ben je verbonden aan een school of denk je als ouder(s) dat dit een goede tip is voor de school van jou kind. Tip de school dan om met mij in contact te komen. Lieve groet, Joan

35 keer bekeken

© 2020 by MIX Coaching | KvK 77218264 | Privacy | Algemene voorwaarden |